طبق گزارش شرکت ارتباطات کریپتویی Chainstory، صنعت ارزهای دیجیتال ممکن است به دلیل کمبود نسبی مقالات و مدخلهای مرتبط در دانشنامه ویکی پدیا، در موقعیت ضعف و آسیبپذیری قرار گرفته باشد.
بر اساس این گزارش که بهتازگی منتشر شده، از میان ۱,۰۰۰ پروژه بزرگ کریپتویی بر اساس ارزش بازار (مارکت کپ) در رتبهبندی وبسایت CoinGecko، تنها ۶۷ پروژه دارای صفحه اختصاصی در ویکی پدیا هستند. پروژههای برجستهای از جمله پلتفرم فوقالعاده محبوب معاملات پرپچوال (تسهیلات دائمی) Hyperliquid و شبکه لایه اول Sui (که از پروژه ارز دیجیتال نافرجام متا یعنی Diem متولد شد)، در این دانشنامه آنلاین هیچ صفحهای ندارند!
در نتیجهگیری این گزارش آمده است:
فیلترینگ و ممیزی شدید تحریریه ویکیپدیا در ابتدا برای محافظت از این دانشنامه در برابر حجم انبوه هیاهوهای بیاساس و پروژههای زودگذر در چرخههای قبلی بازار کریپتو طراحی شده بود. با این حال، ادامه اعمال این فیلترها در حال حاضر، دیگر فقط به معنای حذف پروژههای فرعی و بیارزش نیست؛ بلکه باعث پاک شدن زیرساختهای تثبیتشده و چند میلیارد دلاری از معتبرترین مرجع عمومی اینترنت میشود.
چرا نبودِ اطلاعات در ویکیپدیا برای هوش مصنوعی یک بحران است؟
کمبود پوشش اطلاعاتی در ویکیپدیا، در دورانی که کاربران بیشتری اطلاعات خود را از ابزارهای هوش مصنوعی مانند ChatGPT دریافت میکنند، به یک نگرانی بسیار جدی و حاد تبدیل شده است.
این گزارش با استناد به دادههای وبسایت ردیابی هوش مصنوعی Profound نشان میدهد که ۷.۸ درصد از لینکهای ارجاعی به منابع در ChatGPT به ویکیپدیا ختم میشوند. این در حالی است که پلتفرمهای ردیت (Reddit) و مجله فوربز (Forbes) به عنوان مراجع دوم و سوم، به ترتیب تنها ۱.۸ درصد و ۱.۱ درصد از سهم ارجاعات را به خود اختصاص دادهاند.
همچنین دادههای موسسه Trakkr نشان میدهد که ویکیپدیا ۳۶ درصد از ۱۰ لینک اولِ ارجاعاتِ چتجیپیتی و ۲۵ درصد از ۱۰۰ لینک برتر آن را به خود اختصاص داده است. این یعنی هوش مصنوعی برای یادگیری و پاسخدهی، به شدت به دادههای ویکیپدیا وابسته است.
هفتخوان رستم برای ثبت یک صفحه در ویکیپدیا
بر خلاف باور عموم، اینطور نیست که هر کسی بتواند به راحتی یک صفحه در ویکیپدیا ایجاد کند. بر اساس گزارش Chainstory، فرآیند ایجاد صفحه مستلزم عبور از لایههای مختلف حفاظتی و نظارتی است. ناظران داوطلب باید مقالات جدید پیشنهادی را بر اساس فاکتورهای متعددی مانند سرشناسی (Notability)، تاییدپذیری (Verifiability) و منابع معتبر (Reliable sources) ارزیابی کنند.
حتی اگر مقالهای بتواند با موفقیت از این فیلترها عبور کند، باز هم ممکن است توسط مدیران یا از طریق یک رایگیری ۷ روزه در جامعه کاربری ویکیپدیا حذف شود؛ تصمیمی که قابل اعتراض و تجدیدنظرخواهی هم نیست.
بیاعتمادی به رسانههای تخصصی کریپتو
موضوع دیگری که کار را برای پروژههای کریپتویی سختتر میکند، دستورالعملهای ویکیپدیا درباره خبرگزاریهای تخصصی حوزه رمزارز است. ویکیپدیا در راهنمای خود، این رسانهها را به عنوان مراجعی توصیف میکند که «به شکلی مفرط و افراطی نسبت به ارزهای دیجیتال مشتاق هستند» و آنها را «به طور کلی غیرقابل اعتماد» میداند.
در این گزارش آمده است که رسانههای جریان اصلی (Mainstream) پوششدهنده اخبار کریپتو مانند رویترز و بلومبرگ از نظر ویکیپدیا معتبر شناخته میشوند، اما این رسانهها کمتر به سراغ بررسی بخشهای تخصصیتر و نوظهور این صنعت مانند استیکینگ نقدشونده (Liquid Staking) و صرافیهای پرپچوال میروند.
در پایان، گزارش Chainstory با بیان اینکه «کریپتو تقریباً در ویکیپدیا وجود خارجی ندارد»، این وبسایت را به عنوان «دروازهای که عبور از آن واقعاً سخت است» توصیف میکند.
بنیاد ویکیپدیا هنوز به درخواست رسانه CoinDesk برای اظهارنظر درباره یافتههای این مطالعه پاسخی نداده است.
منبع: Coindesk
