عامل‌های هوش مصنوعی (AI Agents) دیگر فقط با یکدیگر گفت‌وگو نمی‌کنند؛ آن‌ها حالا هزینه خدمات را می‌پردازند، داده می‌خرند و حتی برای دسترسی به توکن‌های مدل‌های هوش مصنوعی پول پرداخت می‌کنند. بر اساس گزارشی از شرکت چین‌آنالیزیس (Chainalysis) با عنوان «درون اقتصاد رمزارزی ۳ تریلیون دلاری آمریکای شمالی؛ شتاب‌گیری تجارت مبتنی بر عامل‌های هوش مصنوعی»، بیش از ۱۳۸ میلیون تراکنش از طریق پروتکل ایکس ۴۰۲ (x402) روی بلاک‌چین بیس (Base) متعلق به کوین‌بیس (Coinbase) ثبت شده است.
ایالات متحده در این بازار نوظهور پیشتاز است. شرکت تحلیل بلاک‌چین چین‌آنالیزیس دریافت که کیف پول‌های مرتبط با آمریکا، ۸۸.۱ درصد از پرداخت‌های دارای موقعیت جغرافیایی مشخص برای اجرای مدل‌های هوش مصنوعی را به خود اختصاص داده‌اند؛ درحالی‌که سهم کیف پول‌های مرتبط با چین تنها ۰.۱ درصد بوده است.
اریک جاردین (Eric Jardine)، مدیر بخش تحقیقات چین‌آنالیزیس، در گفت‌وگویی با رسانه‌ها گفت:
یک توضیح احتمالی این است که توسعه‌دهندگان چینی تمایل بیشتری به استفاده از مدل‌های دارای وزن‌های باز، مانند دیپ‌سیک (DeepSeek) و کوئن (Qwen)، دارند؛ موضوعی که نیاز آن‌ها به خرید خدمات اجرای مدل با هزینه مبتنی بر میزان مصرف را کاهش می‌دهد.
این یافته‌ها که روز چهارشنبه منتشر شدند، در شرایطی به دست آمده‌اند که شرکت‌های بزرگ حوزه پرداخت، از جمله ویزا (Visa)، مسترکارت (Mastercard) و استرایپ (Stripe)، از پروتکل ایکس ۴۰۲ حمایت کرده‌اند. هم‌زمان، کوین‌بیس امکان پذیرش پرداخت از سوی عامل‌های هوش مصنوعی را برای مشتریان تجاری خود فراهم کرده است.
یات سیو (Yat Siu)، از بنیان‌گذاران و رئیس هیئت‌مدیره شرکت انیموکا برندز (Animoca Brands)، اخیراً به کوین‌دسک گفته است که برآورد می‌کند طی چند سال آینده، حداکثر ۱۰۰ میلیارد عامل هوش مصنوعی در اینترنت تراکنش انجام دهند و از رمزارزها برای پرداخت استفاده کنند. به گفته او، میلیارد کاربر بعدی بازار رمزارزها ممکن است عامل‌های هوش مصنوعی باشند که با استیبل‌کوین‌ها (Stablecoins) پرداخت می‌کنند.
استفانی کوهن (Stephanie Cohen)، مدیر ارشد راهبرد شرکت کلادفلر (Cloudflare)، نیز به کوین‌دسک گفت:
استیبل‌کوین‌ها به‌ویژه برای انواع تراکنش‌هایی مناسب‌اند که انتظار داریم عامل‌های هوش مصنوعی در مراحل اولیه فعالیت خود انجام دهند.
برخلاف پرداخت‌های سنتی با کارت بانکی، استیبل‌کوین‌ها امکان انجام تراکنش‌هایی به ارزش کسری از یک سنت را فراهم می‌کنند. این ویژگی به عامل‌های هوش مصنوعی اجازه می‌دهد بدون دخالت انسان، داده، توان پردازشی و خدمات دیگر را خریداری کنند. آمار جدید چین‌آنالیزیس شواهدی از افزایش استفاده از این سیستم‌های پرداخت ارائه می‌دهد؛ هرچند تعداد تراکنش‌ها به‌تنهایی مشخص نمی‌کند چه میزان از این فعالیت‌ها ناشی از تقاضای واقعی تجاری است.
بخش زیادی از این فعالیت‌ها از طریق ایکس ۴۰۲ انجام می‌شود؛ پروتکل پرداختی که در ابتدا در کوین‌بیس توسعه یافت و به عامل‌های هوش مصنوعی امکان می‌دهد هزینه خدمات دیجیتال را به‌صورت خودکار و با استفاده از رمزارزها بپردازند.
بیش از ۸۷ درصد از پرداخت‌های ایکس ۴۰۲ که چین‌آنالیزیس بررسی کرده، ارزشی بین یک‌صدم سنت تا ۱۰ سنت داشته‌اند. این مبالغ آن‌قدر کوچک‌اند که پردازش آن‌ها از طریق شبکه‌های سنتی کارت اعتباری، از نظر اقتصادی مقرون‌به‌صرفه نیست.
با این حال، حجم مالی این تراکنش‌ها همچنان محدود است. در ماه ژوئیه، پروتکل ایکس ۴۰۲ طی ۳۰ روز حدود ۷۵ میلیون پرداخت به ارزش مجموع ۲۴ میلیون دلار پردازش کرد. پژوهش‌های قبلی نیز پرسش‌هایی درباره احتمال وجود فعالیت‌های غیرواقعی در این شبکه مطرح کرده بودند.
داده‌ها همچنین نشان می‌دهند که استفاده از کیف پول‌ها سرعت گرفته است. از میان کیف پول‌هایی که برای نخستین بار در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۶ شارژ شدند، ۸۹.۳ درصد طی ۳۰ روز دوباره سرمایه دریافت کردند. این رقم برای کیف پول‌هایی که نخستین بار در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۵ شارژ شده بودند، ۷۰.۶ درصد بود. در این تحلیل، کیف پول‌هایی که فقط در یک روز پرداخت انجام داده بودند، کنار گذاشته شدند.
فاصله زمانی میان دریافت نخستین وجه در یک کیف پول و انجام اولین پرداخت از طریق ایکس ۴۰۲ نیز به‌شدت کاهش یافته است. این فاصله که در اواخر سال ۲۰۲۵ به‌طور میانگین ۷۳ روز بود، در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۶ به تنها ۱۸ دقیقه رسید.
در مقابل، فعالیت کیف پول‌های مرتبط با چین الگوی متفاوتی داشت. این کیف پول‌ها حدود ۹۰ درصد از پرداخت‌های دارای موقعیت جغرافیایی مشخص برای خدمات امنیتی و تحلیل کد را به خود اختصاص دادند. بخش قابل‌توجهی از این پرداخت‌ها به ایجنت‌لیسا (AgentLisa)، یک پلتفرم مبتنی بر هوش مصنوعی برای ممیزی قراردادهای هوشمند، اختصاص داشت.
بااین‌حال، جاردین هشدار داد که نباید این تفاوت را به‌عنوان نشانه‌ای از تضعیف بازار پرداخت‌های آسیایی به‌دلیل استفاده از هوش مصنوعی متن‌باز تفسیر کرد. او گفت:
این یکی از تفسیرهای احتمالی است، اما نمی‌توانیم تا آنجا پیش برویم که بگوییم هوش مصنوعی متن‌باز، بازار پرداخت‌های درون‌زنجیره‌ای آسیا برای اجرای مدل‌ها را از رونق انداخته است.
این آمار تنها تراکنش‌های قابل‌شناسایی از طریق پروتکل ایکس ۴۰۲ را اندازه‌گیری می‌کند و نمایانگر کل بازار جهانی پرداخت‌های مبتنی بر هوش مصنوعی نیست.
تجوانی (Tejwani) در این گزارش توضیح داد:
عامل‌های هوش مصنوعی در حال تبدیل شدن به بازیگران اقتصادی هستند؛ به‌طوری‌که هر عامل عملاً یک کاربر جدید در بلاک‌چین به شمار می‌رود.
در حال حاضر، ارزش مالی این تراکنش‌ها همچنان محدود است؛ اما یافته‌های چین‌آنالیزیس نشان می‌دهد که نرم‌افزارهای خودمختار به‌تدریج در حال شکل دادن به الگوهای هزینه‌کرد مستقل خود هستند و ایالات متحده در بازار خدمات پولی هوش مصنوعی پیشتاز است.
منبع: Coindesk
